Wilbert Friederichs schreef een Requiem, dirigeerde koren, componeerde kleinkunstliedjes, zong in Mezzo Macho en Klater en maakte met Jetse Bremer diverse avondvullende programma's. Maar ineens was daar... de aap!

(Tekst: Wilbert Friederichs | Foto: Stichting Apenheul)

“Ik moest een paar keer met mijn ogen knipperen voordat ik zeker wist dat jij het was”, zei een collega-zanger die me in Apenheul enthousiast over blauwoogmaki’s hoorde vertellen. En, vroeg een ander ongelovig: “ga je die apen dan leren zingen?”.

Want zoiets kan niet. Al vanaf je kindertijd ben je bezeten van theater: van zingen, van teksten en muziekjes bedenken; je hobby wordt je beroep, je maakt er zelfs een beetje furore mee – als je dan met pensioen gaat wil je natuurlijk liedjes over de kwalen van de ouder wordende mens schrijven, of eindelijk de opvolger van je Requiem, of je belevenissen op het podium na al die jaren vastleggen in een boek.

Toch?

Nee, ik zing nog her en der en schrijf en componeer desgevraagd met plezier. Maar na het afstoten van alle vaste verplichtingen in de theater- en koorwereld hield ik zeeën van tijd over. Dat beviel uitstekend. Niettemin begon het na een half jaar in de tuin met krant of boek en de kat op schoot te kriebelen. Er borrelden halve ideeën op over een nieuw ensemble, een theaterscript of gewoon beter leren contrabassen. Het bleven echter halve ideeën; ik zou gewoon afwachten tot er iets leuks voorbijkwam.

En dat gebeurde. Het was het bericht dat Apenheul gidsen zocht; ik meldde me nog diezelfde dag geestdriftig aan. Misschien vreemd voor wie mij vooral als podiumdier kent, maar ik ben nog wel meer dan dat. Zo lang als ik het me kan herinneren ben ik gek op dieren in het algemeen – ik was al vegetariër toen dat nog als een mentale stoornis werd gezien – en op apen in het bijzonder. En ik verblijf steeds liever buiten, in de natuur. Bovendien ben ik verhalenverteller.

Daarom ben ik nu gids in Apenheul en kan ik je van alles vertellen over de stoelgang van de gorilla, de sprongkracht van de kroonsifaka of de manier waarop de gibbon zich hangend aan een tak 360 graden in de rondte kan bewegen. En houd ik een vurig pleidooi voor steun aan de vele met uitsterven bedreigde apensoorten.

Trouwens, die gibbon staat bekend om zijn wonderschone zanglijnen, de sifaka roept zijn eigen naam, de brulapen (foto) deden al aan grunting voordat het woord bestond en het kleine gorillameisje doet enthousiast aan body percussion door met haar handen op haar borst te roffelen.

En dan die andere, complexe geluiden die apen maken. Daar kun je zo een Messiaen op afsturen. Nee, laat mij maar gidsen. Maar misschien komt er nog eens een liederenkrans over apen in me op. Of een kindervoorstelling over de bedreigde natuur met een schattige roodkruinmangabey in de hoofdrol.

Misschien ook niet.

Wilbert Friederichs